KRİPTO PARA NEDİR? I YASAL MIDIR? I MADENCİLİK KARLI MI?

KRİPTO PARA NEDİR? I YASAL MIDIR? I MADENCİLİK KARLI MI?

Arkadaşlar merhaba

Murat abi/bey madem iktisat okudun sen ekonomiden anlarsın, mesela kripto para nedir bize anlatır mısın, çok fazla getirisi varmış! diyen bir kaç izleyim ve arkadaşım için küçük video çekmek istedim .

Video olarak yayınladığım bu paylaşımı aşağıda yazınsal alana da döktüm ve dilerseniz makale olarak okuyabilirsiniz. Öncelikle bir tanımın altını içmek gerekiyor.

İKTİSAT İLE EKONOMİ AYNI ŞEY MİDİR?

Kelimelerin kökenine inmeye gerek yok. Toplumun geneli bu 2 kavramı aynı zanneder. Yani ekonomi demek iktisattır yada iktisat demek, ekonomidir diye. Ancak üniversitede döneminde farkı ancak anlayabildiğimiz 2 kavramdır bunlar. Basitçe tarif edeceğim.

İktisat ekonominin zihinde inşasıdır. Tasarım halidir. Oluşturulmuş krokisidir. Ekonomi ise bu krokinin pratiğe dökülmesi olarak tanımlanabilir. Basit bir örnekle; Bir mimarın çizdiği kâğıt üzerindeki tasarımlarını iktisat, binanın inşa edilmesi süreci ve hatta ekonomidir. İktisat aynı zamanda teorik, yani gerçeğe dönüşmeyecek düşünceleri de kapsayabilir. İlk örnekten gidersek asla inşa edilmeyecek hiç bir dayanağı olmayan çatı projesi buna örnek olabilir. Yani pratiğe dökülemez. Ancak pratiğe dökülemese bile zihinlerdeki inşasını engellemez.

Son olarak özetlersek. İktisat düşünmek hayal etmek kurgulamak, ekonomi ise uygulamaktır. Bu bağlamda İktisat bir bilim dalı ekonomi ise, bir sistem olarak anlaşılmalıdır. Gelelim kripto para konusuna;

KRİPTO PARA NEDİR?  YASAL MIDIR?  MADENCİLİK KARLI MI?

KRİPTO PARA NEDİR? NE İŞE YARAR?

Paranın dijital halidir. Elektronik olarak kullanılan bir çeşit sanal paradır. Tüm işlemler dijital ortamda yapılır ve kriptografi adı verilen şifreleme tekniği ile şifrelenerek güvenliği sağlanır. Bu paralar merkezi olmayan ve hiçbir kaydın silinemediği Blockchain, (blok zincir) teknolojisi kullanılarak geliştirilmiştir. Merkez bankalarının bastıgı banknot yada madeni paralarla hiçbir benzerliği bulunmaz ve izlenemez. Bu nedenle son derece güvenlidir. Halk arasında ve piyasalarda geleceğin parası olarak nitelendirilmektedir.

Ne işe yarar konusuna gelirsek… Normal parayla yapabildiğin her şeyi yaparsın. Mahalle bakkalından ekmek almak dışında. Bu ne demek? Öncelikle karşınızda kripto parayla ödeme kabul eden kişi veya kuruluşların olması önemli şart. Yani bu para her yerde geçmiyor. Bulduk böyle yer derseniz ki çok var… Bu sayede,  güvenli, aracısız ve ücretsiz ödeme yapabilir, online alışveriş veya yatırım için kripto paranızı kullanabilirsiniz. Bu kuruluşların sayısının her geçen gün katlanarak arttığını söylemeye gerek yok.

KRİPTO PARAYI NERELERDE HARCAYABİLİRİM?

Öncelikle yatırım amaçlı hesabınızda tutmayı tercih edebilirsiniz. Ya da kripto parayı ödeme aracı olarak harcayabilirsiniz.  Örneğin, yurt içi ve yurt dışında online seyahat şirketlerinden uçak bileti veya tatil paketi satın alabilirsiniz. Amazon Microsoft ve benzeri şirketlerden web veya bilgisayar hizmetleri satın alabilirsiniz. Hatta Avrupa’nın bir çok ülkesinde ve Amerika’da artık alternatif bir ödeme aracı olarak kabul görmüş durumda olduğundan pek çok alanda kullanabilirsiniz. Elbette bu işin bir de Türkiye’ye ayağı var. Pek kimse bilmese de eczaneler, eğlence mekanları, emlak ofisleri gibi  ticari işletmeler bu parayı ödeme aracı olarak kabul etmektedirler. Bazı şirketler, ithalatlarını bu parayla gerçekleştiriyorlar. Bu sayede komisyon ödemeden ve kolay şekilde döviz transferi sağlanıyor.

KRİPTO PARALAR YASAL MIDIR?

Ülkeden ülkeye değişiyor. Bazı ülkelerde belirsiz, bazılarında ülkelerde yasak, bazı ülkeler ise buna açıkça izin veriliyor. Türkiye’de ise 25’den fazla kripto para borsası var ve bu borsaların işleyişi için gerekli yasal sınırların belirlenmesi gerekiyor.  İşte bu işi yapacak kurum ise “Sermaye Piyasası Kurulu’dur. Konunun yasal çerçeveleri bu kurul tarafından belirlenmelidir. Çünkü bu kurulun amacı, sermaye piyasasını düzenlemek, piyasa ile ilgili usul ve esasları belirlemektir. SPK’nın görev tanımı yalın haliyle budur.

Kripto paranın Türkiye için yasallığını konuşacak olursak, al-sat yaptığınız için ceza almanız mümkün değildir.

BLOK ZİNCİR/BLOCK CHAIN NE DEMEK?

Bu teknoloji her ne kadar kripto paralarla gündeme gelmiş olsa da  ismi ilk 90’lı yıllarda anılmaya başlandı. Bu teknoloji bir çeşit bilgi kayıt, bilgi şifreleme ve bilgi saklama sistemi olarak, bankacılık işlemlerinden, alışveriş yöntemlerine, oradan akıllı sözleşmelere kadar ismini anamayacağımız kadar çok alanda 30 yılı aşkın zamandır kullanıyor. Bilgi zincirlerinin saklandığı blokların dağıtık vaziyette olması, merkezi olmayan ve anonim yapısı sayesinde, saklanan bilgiler, hiç kimse tarafından değiştirilemiyor ve bozulamıyor.

Basitçe; sistemin 2 anahtarlı bir kasa olduğunu düşünün. Ahmet, Mehmet’e 1 coin gönderdiğinde bunu herkes görüyor. Anahtarların biri özel bir diğeri genel. Özeli sen kullanırsın geneli herkes kullanır. Özel anahtarla imzaladığın bu işlemi ağa gönderdiğinde genel anahtarla insanlar o işlemin doğruluğunu onaylar. Paranın kimde ve nerede olduğu bilinir. Bunu asla suiistimal edemezsiniz çünkü herkeste bu kayıtlar var.

MADENCİLİK NASIL YAPILIR – YASAL MIDIR?

Burada esas olan insanlar  arasında gerçekleştirilen işlemlerin doğrulanması ve  ortak blok zincir kütüğüne kaydedilmesidir. Bu konuda madencilik yapmak isteyenlerin güçlü, yüksek hızlı ve gerçekten özel bilgisayarları olması gerekiyor. Bloklara yerleştiren ağ içindeki her bir düğümü oluşturan madenciler, yapılan her işlemi görür ve doğrular. Ondan sonra tüm işlemleri bellekten alarak bloklar oluştururlar. Doğrulayarak oluşturdukları blokların tamamlanması için hedef şifresinin doğru olarak çözülmesi gerekiyor. Çözmek yetmiyor aynı zamanda çözülen işlemin de kanıtlaması gerekmektedir. Buna – proof of work – diyoruz. Şifreyi çözen ve kanıtlayan ilk madenci o blok için verilen ödülü yani kripto parayı kazanıyor. Basitçe izah etmek gerekirse; matematik problemleri çözmeye dayalı işlemler yapılmaktadır.

Tüm bunları yapabilmek için çok güçlü bilgisayarlara ihtiyacımız olduğunu tekrar hatırlatmak isterim. Evlerimizdeki bilgisayarlarla madenciliğe soyunmak, milli piyango bileti almadan büyük ikramiyenin size çıkacağını hayal etmekle eşdeğerdir. Zira bir rekabet ortamındasınız ve çok hızlı bir şekilde şifrelemeyi çözen ilk kişi olmalısınız. Unutmadan; Kripto para birimlerinin bir üretim sınırı vardır.

Madenciliğin yasallığı konusuna gelirsek; hayır! Yasal olmayan bir durum söz konusu değildir.

REKABET ORTAMI  NASIL? BİZ DE MADENCİ OLABİLİR MİYİZ?

Büyük bir rekabet var. Rekabetten dolayı para elde edemeyen madenciler bununda kolayını bir şekilde bulmuşlar. Nasıl diyeceksiniz? Bakıyorlar ki rekabet çok fazla, öyleyse güçlerimizi birleştirelim diyerek, bilgisayarlarındaki işlemci güçlerini bir araya getiriyorlar. Bu sayede elde ettikleri kripto parayı paylaşıyorlar. Aksi halde hem şifrelemeyi çözmek, hem – prof of work – yapılması, hem harcanan enerji, hem yapılan yüksek güçlü teçhizat harcamalarının karşılığını alamayabilirsiniz.

Kimileri de, çok fazla artan rekabet nedeniyle madencilikten vazgeçtiler ancak bunun yerine kripto para borsalarına yöneldiler. Bu borsalarda alım satım yaparak, madencilikte  verecekleri uğraş ve ödeyecekleri altyapı masrafından bağımsız olarak, çok daha fazlasını çok daha kısa sürede kazanmayı başardılar.

BU PARAYI NASIL SATIN ALACAĞIM?

Bunu öyle piyasadan kolaylıkla alamazsınız. Öncelikle bir kripto para platformunda hesap açmanız gerekiyor. Sonra ne kadar para yatırmak istiyorsan, o kadar tutarı bu seçtiğin platforma aktaracaksınız. Yani hesap açarak hesabınıza yatırım yapmak istediğiniz tutarı aktarmanız gerekiyor.  Online olarak satın alabilirsiniz ayrıca arkadaşlarınızla aranızda transfer yapabilirsiniz.

Güvenli alışveriş siteleri hangileri diye sorabilirsiniz? Zaten bunlar toplamda 25 civarı firmadan oluşuyor. En ünlüleri BtcTurk, StormGain, OKEx, Binance, Paribu gibi alım satım platformlarıdır. Bu sayede Kripto borsasına adım atmış oluyorsunuz. Ancak en uygun platformu siz seçmelisiniz. Güvenilir ve şeffaf bir platform olmasına dikkat edin.

EN BİLİNDİK KRİPTO PARALAR HANGİLERİDİR?

Bu paraların geçmişi 12-13 yıla dayanıyor. Ve iştah kabartan trendleri nedeniyle şimdiye kadar bin civarında kripto para üretildi. Her gecen gün sayıları artsa da, yaygın olarak işlem görenler 5-6 tane ile sınırlıdır.

  • Bitcoin  –  BTC 3 ocak 2009’da piyasaya sunuldu
  • Ethereum – ETH,   2015 ‘te piyasa sunuldu
  • Ripple – XRP, 2012 yılında piyasaya sunuldu
  • Litecoin – LTC, 2011 yılında piyasaya sunuldu
  • Tether – USDT, 2014 yılında piyasaya sunuldu

ALTCOIN NEDİR?

Bu da mevcut kripto paralara alternatif olan dijital para yada Bitcoin’e alternatif olabilecek diğer dijital paralar anlamında kullanılır. Bitcoin harici bilinen tüm yaygın kripto paralar aynı zamanda birer altcoindir.

Yorum bırakmaktan çekinmeyin.

Keyifler, hayırlı kazançlar.

Bir önceki yazımız olan 9 DAKİKADA 4000 SAAT İZLENME 1000 ABONE NASIL KASILIR ÖĞRETİYORUM! başlıklı makalemizde 1000 abone 4000 saat, 4000 saat 1000 abone ve 4000 saat izlenme hakkında bilgiler verilmektedir.

40 Beğen

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir